تست چندوجهی اهمال کاری (MFPS)
تست چندوجهی اهمالکاری (MFPS) یک آزمون خودسنجی آنلاین است که الگوی تعلل را در حوزههای مختلف زندگی بهصورت چندبعدی ارزیابی میکند.
تعداد انجام
0
تعداد نظرات
0
تعداد سوالات
50
سوال
رده سنی
14 سال به بالا
امتیاز
0 از 10
زمان تقریبی
10 دقیقه
چه چیزهایی را می سنجد
1
اهمالکاری عمومی
(General Procrastination)
(General Procrastination)
این مقیاس گرایش کلی فرد به بهتعویقانداختن کارهای روزمره و مسئولیتهای معمول را میسنجد؛ کارهایی که اغلب کوتاه، تکرارشونده و کمپیامد به نظر میرسند اما در مجموع بر نظم زندگی اثر میگذارند. نمره بالاتر معمولاً نشان میدهد فرد شروع یا تکمیل امور عادی را به آینده موکول میکند، حتی وقتی زمان و توان کافی دارد. این شاخص برای درک «الگوی پایه تعلل» و تفکیک آن از تعلل صرفاً موقعیتی یا وابسته به یک حوزه خاص مفید است.
2
اهمالکاری تحصیلی-شغلی
(Academic/Work Procrastination)
(Academic/Work Procrastination)
این مقیاس تعلل در انجام تکالیف مهم آموزشی یا کاری را ارزیابی میکند؛ مانند مطالعه، آمادهسازی پروژه، گزارشنویسی، یا پیگیری وظایف کلیدی. نمره بالاتر میتواند به معنای تأخیر در شروع، پیشروی کند، یا تحویل دقیقهنودی باشد؛ رفتاری که غالباً با کاهش کیفیت، افزایش استرس و افت بهرهوری همراه میشود. این مقیاس در محیطهای آموزشی و سازمانی برای شناسایی ریسک افت عملکرد، نیاز به آموزش مهارتهای خودتنظیمی و طراحی مداخلات مدیریت زمان کاربرد عملی دارد.
3
اهمالکاری تصمیمگیری
(Decisional Procrastination)
(Decisional Procrastination)
این مقیاس میزان تعویق در انتخابها و تصمیمهای مهم را میسنجد؛ از تصمیمهای روزمره تا تصمیمهای تحصیلی، شغلی یا شخصی. نمره بالا معمولاً نشان میدهد فرد برای تصمیمگرفتن بیش از حد تعلل میکند، بین گزینهها گیر میافتد یا اجرای تصمیم را عقب میاندازد. این الگو میتواند با تردید، ترس از پیامدها، اجتناب از مسئولیت انتخاب یا نیاز به اطمینان کامل همراه باشد. این مقیاس کمک میکند روشن شود مشکل اصلی «عدم تصمیم» است یا «عدم اقدام پس از تصمیم«.
4
اهمالکاری مرتبط با سلامت
(Health-Related Procrastination)
(Health-Related Procrastination)
این مقیاس تعلل در رفتارهای مرتبط با سلامت جسم و روان را ارزیابی میکند؛ مانند پیگیری معاینات، انجام توصیههای درمانی، اصلاح عادتهای سبک زندگی یا رسیدگی به علائم هشداردهنده. نمره بالاتر میتواند نشاندهنده الگوی تأخیر در اقدامهای پیشگیرانه یا مراقبتی باشد؛ الگویی که در بلندمدت هزینهزا است. این مقیاس برای متخصصان سلامت و مشاوران، در شناسایی موانع رفتاریِ پایبندی به برنامههای سلامت و طراحی راهبردهای افزایش پیگیری و تعهد درمانی مفید است.
5
اهمالکاری خواب
(Bedtime/Sleep Procrastination)
(Bedtime/Sleep Procrastination)
این مقیاس بهطور اختصاصی به تعویقانداختن زمان خواب میپردازد؛ زمانی که فرد با وجود خستگی یا آگاهی از ضرورت خواب، رفتن به رختخواب را عقب میاندازد. نمره بالا معمولاً با دیرخوابی، کاهش کیفیت خواب، افت انرژی روز بعد و اثرات منفی بر تمرکز و خلق همراه میشود. این شاخص کمک میکند سهم «الگوی خواب» در چرخه اهمالکاری روشن شود؛ بهویژه در کسانی که تعلل روزانهشان تا حدی پیامد کمخوابی و افت کارکرد اجرایی است.
6
مدیریت زمان
(Time Management)
(Time Management)
این مقیاس کیفیت برنامهریزی، اولویتبندی، زمانبندی و پیگیری اجرای کارها را میسنجد. نمره پایینتر (یا مشکل بیشتر در این بُعد) معمولاً نشان میدهد فرد در تبدیل هدف به برنامه عملی، تخمین زمان، تقسیم کار به گامهای کوچک و پایبندی به زمانبندی دچار ضعف است. از منظر علمی، مدیریت زمان یکی از سازوکارهای کلیدی خودتنظیمی است و میتواند بهصورت مستقیم بر شروع و تداوم تکلیف اثر بگذارد. این مقیاس برای طراحی مداخلات مهارتی و رفتاری بسیار کاربردی است.
7
تأخیر دیجیتال
(Digital Delay)
(Digital Delay)
این مقیاس نقش حواسپرتیهای دیجیتال و اتلاف وقت در فضای آنلاین را در شکلگیری یا تشدید اهمالکاری میسنجد؛ مانند شبکههای اجتماعی، پیامرسانها، وبگردی یا مصرف محتوای کوتاه. نمره بالاتر معمولاً نشاندهنده حساسیت بیشتر به محرکهای دیجیتال، قطعووصل مکرر تمرکز و دشواری در کنترل زمان استفاده است. این بُعد در بسیاری از محیطها عامل مهم «شروعنکردن» یا «ناتمامگذاشتن» تکلیف محسوب میشود و برای برنامههای کاهش وقفه، طراحی محیط کاری و مدیریت محرکها ارزش تشخیصی دارد.
8
خودکارآمدی
(Self-Efficacy)
(Self-Efficacy)
این مقیاس باور فرد به توانایی خود برای شروع، ادامه و به پایان رساندن کارها را ارزیابی میکند. نمره پایینتر معمولاً با تردید نسبت به توانایی، نگرانی از ناکامی و کاهش جرأت اقدام همراه است؛ عواملی که میتوانند به اجتناب و تعویق منجر شوند. خودکارآمدی از دیدگاه نظریههای انگیزشی و خودتنظیمی، یکی از پیشبینیکنندههای مهم رفتار اقداممحور است. سنجش این بُعد کمک میکند تمایز دهیم آیا تعلل بیشتر ناشی از ضعف مهارت است یا ناشی از باورهای محدودکننده و اعتماد به نفس عملکردی.
9
کمالگرایی
(Perfectionism)
(Perfectionism)
این مقیاس گرایش به استانداردهای بسیار بالا، حساسیت نسبت به خطا و تمایل به «بینقص انجام دادن» را میسنجد؛ الگویی که میتواند به تعلل از مسیر ترس از ارزیابی، تعویق شروع تا آمادهشدن کامل، یا بازنگریهای افراطی منجر شود. نمره بالاتر معمولاً نشان میدهد فرد با فشار درونی برای بهترین بودن درگیر است و همین فشار گاهی اقدام را کند یا متوقف میکند. تفکیک این بُعد کمک میکند برنامه مداخله بر انعطافپذیری، کاهش خودانتقادی و اقدام تدریجی متمرکز شود.
توضیحات تکمیلی
توضیحات تکمیلی
تست چندوجهی اهمالکاری (MFPS) یک ابزار خودسنجی آنلاین برای سنجش الگوهای تعلل بهصورت چندبعدی است. این آزمون علاوه بر حوزههای رفتاری اهمالکاری، سازوکارهای زیربنایی مانند مدیریت زمان، خودکارآمدی، کمالگرایی و حواسپرتی دیجیتال را نیز تفکیک و تحلیل میکند. خروجی آن یک پروفایل کاربردی برای غربالگری، برنامهریزی مداخله و پایش تغییرات در بافتهای بالینی، آموزشی و سازمانی است.
معرفی تست
تاریخچه
تست چندوجهی اهمالکاری (Multidimensional Functional Procrastination Scale – MFPS) یک ابزار طراحیشده توسط ایسنج است که با رویکردی تلفیقی و دادهمحور توسعه یافته است. این آزمون بهعنوان یک ابزار بومیسازیشده، با هدف ارائه سنجشی جامع و کاربردی از اهمالکاری طراحی شده و بر ترکیب مفهومی چند سنجه معتبر بینالمللی در قالب یک ساختار یکپارچه استوار است.
توسعه MFPS در پاسخ به محدودیت ابزارهای تکبعدی اهمالکاری و نیاز به تحلیل دقیقتر الگوهای تعلل در بافتهای مختلف زندگی فردی و حرفهای انجام شده است. این آزمون در نسخه نهایی خود با گزینش و بازطراحی گویهها، به فرمی استاندارد با زمان اجرای کوتاه دست یافته و تلاش کرده است همزمان ابعاد رفتاری و سازوکارهای زمینهای اهمالکاری را در یک چارچوب منسجم پوشش دهد.
هدف
هدف اصلی از طراحی MFPS شناسایی الگوی چندوجهی اهمالکاری و تفکیک حوزههای مختلف تعلل از یکدیگر است؛ بهگونهای که بتوان ریشههای رفتاری، شناختی و تنظیمی آن را بهصورت مجزا تحلیل کرد. این آزمون با فراهمکردن تصویری ساختاریافته از اهمالکاری، به متخصصان کمک میکند ارزیابی دقیقتری انجام دهند و مداخلات آموزشی، مشاورهای یا سازمانی را بر اساس نیاز واقعی فرد یا گروه هدف طراحی کنند.
ساختار آزمون
تعداد سؤالها و زمان اجرا
MFPS یک آزمون خودسنجی با 50 سؤال است و زمان اجرای متوسط آن حدود 10 دقیقه زمان می برد.
مقیاسها و زیرمقیاسها
ساختار آزمون بهصورت سلسلهمراتبی در 9 بُعد تعریف شده است: 5 «مقیاس اهمالکاری» (حوزههای رفتاری) و 4 «مقیاس فرایندی» (سازوکارهای زیربنایی؛ این مقیاس ها شامل موارد زیر است:
مقیاسهای اهمالکاری (حوزههای رفتاری)
- اهمالکاری عمومی (General Procrastination): سنجش گرایش کلی به تعویقانداختن تکالیف روزمره و وظایف معمول. این بُعد معمولاً نمایهای از الگوی رفتاری تعلل در زندگی روزانه ارائه میکند.
- اهمالکاری تحصیلی/شغلی (Academic/Occupational): تمرکز بر تعلل در انجام تکالیف مهم تحصیلی یا کاری. از نظر کاربردی میتواند برای تحلیل ریسک افت عملکرد/بهرهوری در محیطهای آموزشی و سازمانی مفید باشد.
- اهمالکاری تصمیمگیری (Decisional Procrastination): سنجش بهتعویقانداختن تصمیمهای مهم و تأخیر در انتخاب/اقدام. این بُعد معمولاً با مؤلفههای اجتناب، تردید و دشواری در قطعیت مرتبط تفسیر میشود.
- اهمالکاری سلامتی (Health-Related): ارزیابی تعلل در رفتارهای مراقبت از سلامت جسمی و روانی (مثلاً پیگیریهای ضروری). این مقیاس برای غربالگری الگوهای تأخیرِ پرهزینه در حوزه سلامت کاربرد دارد.
- اهمالکاری خواب (Sleep Procrastination): سنجش بهتعویقانداختن زمان خواب علیرغم خستگی. این بُعد بهطور خاص برای فهم الگوی «تأخیر در خواب» و پیامدهای کارکردی آن بهکار میرود.
مقیاسهای فرایندی (سازوکارهای زیربنایی)
- مدیریت زمان (Time Management): سنجش توانایی برنامهریزی، اولویتبندی و استفاده بهینه از زمان. از منظر مداخله، این مؤلفه معمولاً به مهارتهای خودتنظیمی و طراحی راهبردهای اجرایی پیوند میخورد.
- تأخیر دیجیتال (Digital Delay): ارزیابی اتلاف وقت و تعلل ناشی از استفاده از فضای دیجیتال و شبکههای اجتماعی. این مقیاس برای شناسایی نقش حواسپرتی دیجیتال در چرخه تعلل اهمیت دارد.
- خودکارآمدی (Self-Efficacy): سنجش باور فرد به توانایی خود برای انجام تکالیف و پیشبرد اهداف. در تبیین اهمالکاری، خودکارآمدی پایین میتواند با اجتناب از تکلیف و بهتعویقانداختن شروع مرتبط باشد.
- کمالگرایی (Perfectionism): ارزیابی گرایش به معیارهای بسیار بالا و حساسیت نسبت به خطا/ترس از شکست. این سازوکار میتواند به تعلل از طریق «شروعنکردن تا آمادهشدن کامل» یا «اجتناب از ارزیابی» منجر شود.
روش نمرهگذاری
این تست بر مبنای طیف لیکرت چهار درجه ای طراحی شده است و آزمودنی باید بر اساس گزینه های هرگز، گاهی، اغلب و تقریبا همیشه به سوالات پاسخ دهد.
نمونه سؤال
سوال اول: انجام کارهای روزمره در منزل را به تاخیر میاندازم، حتی وقتی که فقط چند دقیقه زمان میبرند.
این سوال با مقیاس اهمال کاری عمومی در ارتباط است.
کاربردهای تست
کاربرد تست برای مراکز و موسسات
کلینیکهای روانشناسی
- غربالگری الگوهای اهمالکاری بهعنوان یک عامل زمینهای در مشکلات اضطرابی، افسردگی، فرسودگی و اختلالات خودتنظیمی.
- کمک به تدوین فرمولبندی بالینی با تفکیک اهمالکاری رفتاری و سازوکارهای زیربنایی آن (مانند کمالگرایی یا خودکارآمدی پایین).
- پایش تغییرات الگوی تعلل در طول فرایند مداخله و ارزیابی اثربخشی درمانهای شناختی–رفتاری و مداخلات مبتنی بر خودتنظیمی.
سازمانها و شرکت ها
- شناسایی عوامل رفتاری مؤثر بر افت بهرهوری، تأخیر در انجام وظایف و تعویق تصمیمگیری در محیط کار.
- استفاده در ارزیابیهای توسعه فردی (Development Assessment) بهمنظور طراحی برنامههای بهبود مدیریت زمان و عملکرد.
- کمک به تحلیل ریسکهای رفتاری مرتبط با اهمالکاری در نقشهای حساس به زمان و تصمیمگیری.
مدارس و مراکز آموزشی
- غربالگری اهمالکاری تحصیلی بهعنوان عامل خطر در افت عملکرد، فرسودگی تحصیلی و ترک تحصیل.
- شناسایی نیازهای آموزشی مرتبط با مهارتهای خودتنظیمی، برنامهریزی و مدیریت زمان در دانشآموزان و دانشجویان.
- استفاده بهعنوان ابزار پایه برای طراحی مداخلات پیشگیرانه در حوزه عادتهای مطالعه و خواب.
کاربرد تست برای متخصصان فردی
روانشناسان
- تحلیل ساختار اهمالکاری مراجع بهصورت چندبعدی و تفکیک علل رفتاری، شناختی و تنظیمی تعلل.
- استفاده از نتایج آزمون برای تعیین اولویتهای مداخله و انتخاب رویکردهای درمانی متناسب.
مشاوران شغلی و تحصیلی
- شناسایی نقش اهمالکاری در سردرگمی شغلی، افت انگیزش، تأخیر در تصمیمگیری و اجرای برنامههای تحصیلی.
- کمک به طراحی برنامههای عملیاتی واقعبینانه برای بهبود پیگیری اهداف تحصیلی و شغلی.
کوچهای فردی و سازمانی
- استفاده از پروفایل اهمالکاری برای افزایش خودآگاهی مراجع نسبت به الگوهای تعلل مزمن.
- پشتیبانی از فرایند کوچینگ با دادههای عینی در حوزه مدیریت زمان، تمرکز، تعهد به اقدام و پیگیری اهداف.
تست های مکمل
تست شخصیتشناسی نئو (فرم کوتاه یا بلند)
- موارد سنجش: پنج عامل بزرگ شخصیت، بهویژه «وظیفهشناسی/خودانضباطی»، «روانرنجورخویی»، «برونگرایی»، «توافقپذیری» و «گشودگی».
- دلیل مکمل بودن: اهمالکاری در بسیاری از مدلهای علمی، جلوهای از خودتنظیمی ناکارآمد است و با صفات مرتبط با نظممندی، پیگیری هدف و مدیریت هیجان همپوشانی دارد؛ نئو کمک میکند ریشههای پایدار شخصیتیِ تعلل از عوامل موقعیتی تفکیک شود و مسیر مداخله دقیقتر انتخاب گردد.
تست کمالگرایی هیل
- موارد سنجش: ابعاد کمالگرایی (استانداردهای سختگیرانه، نگرانی از خطا، حساسیت به ارزیابی، و گرایشهای خودانتقادی/فشار روانی ناشی از معیارهای بالا).
- دلیل مکمل بودن: بخش مهمی از اهمالکاری، «اجتناب» از شروع یا تحویل کار بهدلیل ترس از نقص، قضاوت یا شکست است؛ سنجش کمالگرایی کمک میکند اهمالکاریِ ناشی از نگرانیهای ارزیابیمحور از اهمالکاریِ ناشی از ضعف برنامهریزی یا انگیزش تمایز داده شود.
تست استروپ معنایی سرعت توجه
- موارد سنجش: کنترل بازداری، مقاومت در برابر تداخل، و کارایی توجه انتخابی (شاخصهای کلیدی کارکردهای اجرایی).
- دلیل مکمل بودن: در بسیاری از چارچوبهای شناختی، اهمالکاری با دشواری در مهار پاسخهای تکانهای و مدیریت حواسپرتی مرتبط است؛ استروپ میتواند نشان دهد آیا ضعف در بازداری/تداخلپذیری در چرخه تعلل نقش پررنگی دارد و مداخلات شناختی-اجرایی تا چه حد اولویت دارند.
تست دستهبندی کارتهای ویسکانسین
- موارد سنجش: انعطافپذیری شناختی، تغییر مجموعه ذهنی (set shifting)، حل مسئله و پایش خطا (جنبههای محوری کارکردهای اجرایی).
- دلیل مکمل بودن: وقتی اهمالکاری با گیرکردن در تصمیم، ناتوانی در تغییر راهبرد، یا تداوم الگوی ناکارآمد همراه است، سنجش انعطافپذیری شناختی به تشخیص این کمک میکند که مشکل اصلی «تعویق» است یا «ناتوانی در تغییر رویکرد و راهبرد»، و در نتیجه نوع مداخله (آموزش راهبرد، بازطراحی تکلیف، یا کوچ اجرایی) دقیقتر میشود.
تست ذهنآگاهی پنج عاملی
- موارد سنجش: مشاهده، توصیف، عملکردن با آگاهی، عدم قضاوت، و عدم واکنشپذیری نسبت به تجربههای درونی.
- دلیل مکمل بودن: بسیاری از الگوهای اهمالکاری با اجتناب هیجانی (فرار از ناراحتیِ شروع، ترس، یا فشار) پیوند دارند؛ سنجش ذهنآگاهی کمک میکند سهم «تنظیم هیجان» و «حضور در تکلیف» روشن شود و مسیرهای مداخلهای مبتنی بر خودتنظیمی هیجانی و کاهش اجتناب هدفمندتر طراحی گردد.
با انجام این تست چه چیزی به دست می آورم؟
نمونه 1. کلینیک روانشناسی
- چالش اولیه: مراجع بزرگسال با تعویق مزمن تکالیف درمانی و افت عملکرد مراجعه میکند، اما در مصاحبه مشخص نیست ریشه اصلی تعلل بیشتر اجتناب هیجانی/کمالگرایی است یا ضعف مدیریت زمان و حواسپرتی دیجیتال.
- نقش تست: MFPS الگوی اهمالکاری را بهصورت چندوجهی تفکیک میکند و نشان میدهد تعلل در کدام حوزهها پررنگتر است (عمومی، کار/تحصیل، تصمیمگیری، خواب، سلامت) و کدام سازوکارها فعالاند (خودکارآمدی، کمالگرایی، مدیریت زمان، تأخیر دیجیتال).
- دستاورد یا راهحل نهایی: درمانگر بر اساس پروفایل، مداخله را هدفمند میکند؛ برای کمالگرایی/خودکارآمدی بر اصلاح باور و مواجهه تدریجی تمرکز میشود و برای مدیریت زمان/دیجیتال بر برنامهریزی رفتاری و کنترل محرکها، و سپس تغییرات هر بُعد بهصورت جداگانه پایش میگردد.
نمونه 2. روانشناس فردی
- چالش اولیه: مراجع میگوید «تنبلم» اما تعلل او فقط در تصمیمهای مهم یا شروع پروژهها دیده میشود و در سایر حوزهها عملکرد قابل قبول دارد؛ بنابراین برچسب کلی اهمالکاری برای تصمیم درمانی کافی نیست.
- نقش تست: آزمون با تفکیک اهمالکاری تصمیمگیری از اهمالکاری اجرایی و عمومی، محل اصلی گیر را مشخص میکند و سهم عوامل زیربنایی مانند خودکارآمدی و کمالگرایی را روشن میسازد.
- دستاورد یا راهحل نهایی: روانشناس بهجای توصیههای عمومی، برنامه مداخله اختصاصی طراحی میکند؛ مثل تمرینهای تصمیمگیری، تکنیکهای شروع سریع و کاهش اجتناب، و با ارزیابیهای دورهای، پیشرفت هر بُعد را دقیقتر و کوتاهتر مدیریت میکند.
نمونه 3. دبیرستان پسرانه
- چالش اولیه: دانشآموزان پایههای حساس (مثلاً یازدهم و دوازدهم) با افت مطالعه و بهتعویقانداختن تکالیف مواجهاند و مدرسه نمیتواند بین مشکل انگیزش، فشار کمالگرایانه، خواب نامنظم و حواسپرتی موبایل تفکیک عملی انجام دهد.
- نقش تست: MFPS در سطح فردی و گروهی نشان میدهد کدام الگو غالب است (اهمالکاری تحصیلی/شغلی، اهمالکاری خواب، تأخیر دیجیتال) و وضعیت مؤلفههای زیربنایی مانند مدیریت زمان و خودکارآمدی را برای هدفگذاری مداخله روشن میکند.
- دستاورد یا راهحل نهایی: مدرسه بسته مداخلهای متناسب اجرا میکند؛ کارگاه مدیریت زمان و برنامه مطالعه، آموزش بهداشت خواب، و پروتکل کاهش حواسپرتی دیجیتال، و سپس دانشآموزان پرخطر را برای حمایت فردی به مشاور ارجاع میدهد.
نمونه 4. مرکز آموزشی (دانشگاه/مرکز استعدادسنجی)
- چالش اولیه: مراجعهکنندگان برنامه رشد مهارت و بهرهوری میخواهند، اما ارزیابیهای کلی فقط یک نمره عمومی از اهمالکاری میدهند و دقیقاً مشخص نیست باید روی کدام مهارتها سرمایهگذاری شود.
- نقش تست: آزمون با ارائه پروفایل چندبُعدی، هم حوزههای تعلل را مشخص میکند (تحصیل/کار، تصمیمگیری، خواب و…) و هم نقاط قابل آموزش را برجسته میسازد (مدیریت زمان، خودکارآمدی، کمالگرایی، تأخیر دیجیتال).
- دستاورد یا راهحل نهایی: مرکز آموزشی مسیر یادگیری فردیسازیشده طراحی میکند؛ برای برخی آموزش برنامهریزی و پیگیری، برای برخی تقویت خودکارآمدی و کاهش ترس از شکست، و برای گروهی مداخلات مرتبط با خواب و کنترل محرکهای دیجیتال، با امکان پایش تغییرات بهصورت دورهای.
نمونه 5. شرکت فعال در حوزه فناوری
- چالش اولیه: تیمها در تحویل بهموقع پروژهها و تصمیمهای بینواحدی دچار تأخیر هستند و مدیر نمیداند مشکل بیشتر از فرهنگ کاری میآید یا از خودتنظیمی فردی، ضعف مدیریت زمان یا وقفههای دیجیتال.
- نقش تست: MFPS بهعنوان ارزیابی توسعهای کمک میکند الگوی تعلل در نقشها/تیمها تفکیک شود؛ آیا اهمالکاری شغلی و تصمیمگیری غالب است و آیا مدیریت زمان یا تأخیر دیجیتال سهم اصلی دارد تا آموزشها هدفمند شوند.
- دستاورد یا راهحل نهایی: سازمان مداخله را دقیق تنظیم میکند؛ آموزش اولویتبندی و مدیریت زمان برای واحدهای پرریسک، چارچوب تصمیمگیری سریع برای مدیران میانی، و سیاستهای کاهش وقفه دیجیتال در ساعات بحرانی، و سپس شاخصهای تأخیر و کیفیت تحویل را پایش میکند.
نمونه 6. مشاور یا کوچ شغلی
- چالش اولیه: مراجعان هدفگذاری میکنند اما در اجرای برنامه (یادگیری مهارت، شبکهسازی، ارسال رزومه، اقدام برای فرصتها) تعلل دارند و کوچ نمیداند مانع اصلی کمبود خودکارآمدی است یا کمالگرایی و ترس از ارزیابی، یا بینظمی زمانی و حواسپرتی دیجیتال.
- نقش تست: آزمون نشان میدهد تعلل بیشتر در تصمیمگیری شغلی است یا در اجرای گامهای کوچک، و سهم سازوکارهای زیربنایی مانند کمالگرایی، خودکارآمدی، مدیریت زمان و تأخیر دیجیتال را برای طراحی کوچینگ عملیاتی روشن میسازد.
- دستاورد یا راهحل نهایی: کوچ برنامه اقدام دقیق میچیند؛ خردکردن هدفها، تکنیکهای شروع فوری، بازتنظیم معیارهای کمالگرایانه، یا طراحی محیط کممحرک دیجیتال، و در نتیجه پایبندی به اقدام و پیشروی قابل اندازهگیری در مسیر شغلی افزایش مییابد.
خروجی تست چگونه خواهد بود؟
تفسیر اختصاصی این تست در ای سنج شامل موارد زیر است:
بخش نتایج عددی و نمایهها
- ضریب اهمالکاری و نمره کل: در گزارش نهایی، یک ضریب کلی اهمالکاری بههمراه نمره کل ارائه میشود که نمایهای خلاصه و استاندارد از شدت کلی تعلل فرد است. بررسی مقیاسهای اهمالکاری: نمرات شما در ابعاد مختلف اهمالکاری بهصورت نمودار و جدول گزارش میشود.
- سبک فعالیت: الگوی اهمالکاری شما در سه حوزه «روزانه»، «تحصیلی-شغلی» و «تصمیمگیری» مشخص میگردد.
- انطباق با تستهای معتبر: نتایج شما با 6 مقیاس معتبر جهانی اهمالکاری (GPS, APS, PAWS, DP, BPS, HDPS) مقایسه میشود.
بخش تحلیلهای تفسیری و علّی
- تحلیل مقیاسهای فرایندی: عوامل زیربنایی اهمالکاری مانند ترس از شکست، کمالگرایی، مشکلات مدیریت زمان و… تحلیل و تفسیر میشود.
- شاخص باورها: باورهای مثبت و منفی شما درباره اهمالکاری سنجیده میشود و معنای روانشناختی آن توضیح داده میگردد.
بخش راهکارهای شخصیسازیشده و محتوای آموزشی
- تمرین عملی: تمرینهای کاربردی و قابل اجرا برای کاهش اهمالکاری و افزایش اقدامپذیری ارائه میشود.
- معرفی کتاب: بر اساس نوع اهمالکاری و نیازهای شما، کتابهای مناسب پیشنهاد میگردد.
- معرفی فیلم: فیلمهای مرتبط با مفاهیم موردنیاز شما معرفی میشوند.
- پادکست آموزشی: پادکستهای آموزشی برای درک عمیقتر اهمالکاری و راهکارهای مقابله با آن ارائه میگردد.
خروجی قابل ذخیره و ارائه
- دانلود نسخه PDF اختصاصی: گزارش کامل و شخصیسازیشده شما شامل نمودارها، جداول، تفسیرها و توصیههای عملی در قالب PDF آماده دانلود و چاپ خواهد بود.
شرایط انجام تست چگونه خواهد بود؟
شرایط اجرا در سازمان
شرایط اجرای تست
- اجرای آزمون در زمان کاری کمفشار، بدون جلسه فوری قبل/بعد، برای کاهش پاسخدهی شتابزده.
- دسترسی به فضای آرام، صندلی مناسب و اینترنت پایدار؛ قطع و وصل باعث خطای اندازهگیری میشود.
- اجرای فردی و محرمانه، دور از نگاه همکاران و مدیر مستقیم، برای کاهش سوگیری هنجاری.
- یکسانسازی دستورالعملها و زمانبندی؛ جلوگیری از پاسخگویی در چند نوبت پراکنده و غیرقابل کنترل.
الزامات ویژه
- اعلام شفاف هدف ارزیابی: توسعه و بهبود عملکرد، نه ابزار تنبیه یا تصمیمگیری انضباطی.
- اخذ رضایت آگاهانه، تعیین سطح محرمانگی و محدودیتهای استفاده از نتایج در پرونده سازمانی.
- رعایت امنیت دادهها و دسترسی محدود؛ ذخیرهسازی و گزارشدهی فقط برای افراد مجاز و آموزشدیده.
نکات حساسیت زا
- در ارزیابیهای دارای پیامد شغلی، احتمال «مدیریت تصویر» بالا است؛ تفسیر محافظهکارانه ضروری است.
- تفاوت نقشها و فشار زمانی شغل، بر اهمالکاری اثر میگذارد؛ مقایسهها باید همگروه و زمینهمحور باشد.
شرایط اجرا در کلینیک روانشناسی
شرایط اجرای تست
- اجرای آزمون پس از مصاحبه اولیه کوتاه، برای روشن شدن هدف سنجش و کاهش سوءبرداشت پاسخها.
- اطمینان از ثبات هیجانی نسبی در لحظه اجرا؛ بحران حاد میتواند پاسخها را بهطور سیستماتیک منحرف کند.
- اجرای آزمون در محیط بدون مزاحمت، با امکان پرسش درباره دستورالعمل، بدون راهنمایی محتوایی پاسخها.
- ثبت شرایط اجرا (خستگی، دارو، خواب ناکافی) برای استفاده در فرمولبندی و تفسیر نتایج.
الزامات ویژه
- تعیین محدوده کاربرد: غربالگری و برنامهریزی مداخله، نه تشخیص قطعی اختلال بدون ارزیابی تکمیلی.
- ادغام نتایج با مصاحبه، تاریخچه، و شاخصهای کارکردی؛ تصمیمگیری صرفاً بر پایه یک آزمون ممنوع.
- توجه به مسائل فرهنگی/زبانی و اطمینان از فهم دقیق گویهها، بهویژه در مراجعان با سواد سلامت پایین.
نکات حساسیت زا
- همپوشانی اهمالکاری با افسردگی، اضطراب و ADHD محتمل است؛ تفسیر باید افتراقی و چندمنبعی باشد.
- تعلل میتواند پیامد مشکلات خواب باشد؛ قبل از نتیجهگیری، الگوی خواب و انرژی روزانه بررسی شود.
شرایط اجرا در مدرسه یا مرکز آموزشی
شرایط اجرای تست
- اجرای آزمون در ساعتهای آموزشی کمتنش، نه بلافاصله پس از امتحان یا تنش انضباطی مدرسه.
- تضمین محرمانگی و عدم دسترسی همسالان به پاسخها؛ پاسخدهی گروهی بدون کنترل کیفیت توصیه نمیشود.
- ارائه دستورالعمل ساده و یکنواخت، با تأکید بر صداقت و نبود «نمره قبولی/رد» برای کاهش اضطراب.
- نظارت حداقلی برای پیشگیری از مشورت دانشآموزان، همراه با جلوگیری از دخالت محتوایی ناظر در پاسخها.
الزامات ویژه
- اخذ رضایت آگاهانه متناسب با سن، و در صورت لزوم رضایت والد/سرپرست طبق سیاستهای مرکز.
- مشخصکردن هدف آموزشی–مشاورهای و پرهیز از برچسبزنی؛ نتایج باید به برنامه حمایتی تبدیل شود.
- استفاده توسط مشاور آموزشدیده و ارائه بازخورد مسئولانه؛ گزارشدهی برای معلم فقط در سطح کارکردی لازم.
نکات حساسیت زا
- دانشآموز ممکن است برای «خوب دیدهشدن» پاسخ دهد؛ محیط امن و غیرقضاوتی اهمیت کلیدی دارد.
- تفاوتهای رشدی و سبک مطالعه بر اهمالکاری اثر میگذارد؛ تفسیر باید با توجه به پایه تحصیلی باشد.
منابع و مراجع
- American Psychological Association. (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7th ed.). American Psychological Association.
- Cohen, R. J., Swerdlik, M. E., & Sturman, E. D. (2018). Psychological testing and assessment: An introduction to tests and measurement (9th ed.). McGraw-Hill Education.
- Groth-Marnat, G., & Wright, A. J. (2016). Handbook of psychological assessment (6th ed.). John Wiley & Sons.
- International Test Commission. (2017). The ITC guidelines for translating and adapting tests (second edition). International Journal of Testing, 18(2), 101–134.
- Kaplan, R. M., & Saccuzzo, D. P. (2017). Psychological testing: Principles, applications, and issues (9th ed.). Cengage Learning.
اعتبار آزمون
مشخصات روانسنجی ابزار
روایی و پایایی ستونهای اصلی هر آزمون روانشناختیاند: پایایی نشان میدهد نمرهها تا چه حد «باثبات و قابل اعتماد» هستند و روایی مشخص میکند آزمون واقعاً «همان سازهای را میسنجد که ادعا میکند». بدون این دو، تفسیر نتایج میتواند گمراهکننده شود و تصمیمهای بالینی، آموزشی یا سازمانی بر مبنای دادههای غیرقابل اتکا شکل بگیرد.
مشخصات عمومی ابزار (Test Specifications)
گروه سنی هدف
این آزمون برای نوجوانان و بزرگسالان طراحی شده و بهطور عملی برای گروه سنی 14 تا 99 سال قابل استفاده است.
نوع آزمون
MFPS یک آزمون خودگزارشی (Self-report) است که بر پایه ارزیابی ادراک فرد از رفتارها و الگوهای تعلل خود عمل میکند؛ این ابزار ماهیت عملکردی یا مشاهدهای ندارد.
تعداد آیتمها و ساختار نمرهگذاری
آزمون شامل 50 آیتم است و ساختاری چندمقیاسی دارد که ابعاد رفتاری و فرایندی اهمالکاری را پوشش میدهد. نمرهگذاری این آزمون بر مبنای طیف لیکرت 4 درجه ای می باشد.
مدت زمان تقریبی اجرا
مدت زمان متوسط اجرای آزمون حدود 10 دقیقه برآورد میشود. این زمان بسته به سرعت خواندن، تمرکز آزمودنی و شرایط اجرای آنلاین ممکن است اندکی تغییر کند.
روش اجرا
روش اجرای اصلی آزمون آنلاین است و گزارش تحلیلی بهصورت دیجیتال و فایل PDF ارائه میشود.
زبان اصلی ابزار و وضعیت ترجمه
نسخه فعلی آزمون به زبان فارسی ارائه شده و بهعنوان یک ابزار بومی/ترکیبی طراحی شده است. همچنین، نسخه ترجمهشده انگلیسی از این آزمون برای کاربردهای پژوهشی و بینالمللی در دسترس قرار دارد.
معرفی سازه نظری (Theoretical Foundation)
تعریف دقیق سازه
اهمالکاری بهطور علمی به «تعویق ارادی و غیرضروری انجام یک عملِ قصدشده» تعریف میشود؛ تعویقی که با آگاهی از پیامدهای منفی محتمل ادامه پیدا میکند. در این نگاه، اهمالکاری صرفاً تنبلی یا کمکاری نیست، بلکه شکست در خودتنظیمی و مدیریت هیجان/انگیزش در برابر تکلیف است.
نظریه یا مدل مفهومی پشت ابزار
این ابزار بر رویکرد «چندبعدیسازی اهمالکاری» بنا شده است؛ یعنی تفکیک اهمالکاری به حوزههای رفتاری (مثل روزمره، تحصیلی-شغلی، تصمیمگیری، سلامت، خواب) و همزمان سنجش سازوکارهای زیربنایی که تعلل را حفظ میکنند (مانند مدیریت زمان، خودکارآمدی، کمالگرایی و عوامل مرتبط با حواسپرتی دیجیتال). منطق مفهومی آن با ادبیات خودتنظیمی و مدلهای اجتنابمحور همسو است که اهمالکاری را نتیجه تعامل ضعف کنترل اجرایی، باورهای کارکردی/ناکارآمد و تنظیم هیجانی میدانند.
جایگاه سازه در روانشناسی علمی یا بالینی
اهمالکاری در روانشناسی علمی یک سازه پرپژوهش در حوزههای شخصیت، انگیزش، خودتنظیمی و کارکردهای اجرایی است و با پیامدهایی مانند افت عملکرد تحصیلی/شغلی، استرس و کاهش کیفیت زندگی ارتباط دارد. در روانشناسی بالینی نیز معمولاً بهعنوان یک الگوی رفتاری-شناختی همپوش با اجتناب، کمالگرایی، اضطراب و اختلالات خلقی دیده میشود و سنجش آن برای غربالگری، فرمولبندی درمان و پایش مداخله ارزش کاربردی دارد.
سوابق پژوهشی ابزار (Research Background)
تاریخچه توسعه ابزار و نام طراحان اصلی
تست چندوجهی اهمالکاری (MFPS) توسط تیم روانسنج و پژوهشگر ایسنج طراحی و توسعه یافته است. این ابزار با رویکردی علمی و ترکیبی، بر مبنای ادبیات پژوهشی معتبر حوزه اهمالکاری و با هدف پوشش همزمان ابعاد رفتاری و سازوکارهای زیربنایی تعلل تدوین شده است.
آزمونهای مرتبط یا نسخههای دیگر ابزار
MFPS از نظر مفهومی با چند مقیاس معتبر بینالمللی سنجش اهمالکاری همراستا است، از جمله ابزارهای مرتبط با اهمالکاری عمومی، تصمیمگیری، خواب و حوزههای عملکردی. این آزمون بهعنوان یک نسخه تجمیعی و چندبعدی، بهجای ارائه نسخههای جداگانه، چارچوبی یکپارچه برای تحلیل الگوی تعلل فراهم میکند.
کشور/دانشگاه توسعهدهنده
این ابزار در ایران و توسط تیم روانسنج و پژوهشگر ایسنج توسعه یافته است. طراحی آن با بهرهگیری از استانداردهای علمی روانسنجی و همسویی با چارچوبهای نظری رایج در روانشناسی معاصر انجام شده است.
وضعیت هنجاری در ایران
وضعیت هنجاری MFPS در ایران در حال بررسی و هنجاریابی توسط تیم روانسنج و پژوهشگر ایسنج است. فرآیند گردآوری دادهها و تدوین جداول هنجاری بهصورت مرحلهای در حال انجام است و تا زمان انتشار رسمی، تفسیر نمرات باید با احتیاط و همراه با اطلاعات تکمیلی صورت گیرد.
روایی (Validity)
فرآیند ارزیابی روایی این آزمون در حال انجام است و توسط تیم روانسنج و پژوهشگر ایسنج بهصورت مرحلهای پیش میرود. در این مسیر، روایی محتوایی از طریق بازبینی تخصصی گویهها و انطباق با سازههای نظری اهمالکاری بررسی میشود و روایی سازه با روشهای آماری استاندارد (مانند تحلیل عاملی برای تأیید ساختار ابعاد) مورد آزمون قرار میگیرد. همچنین روایی همگرا و افتراقی با مقایسه الگوی نمرات با سنجههای مرتبط و سازههای مجاور ارزیابی میشود تا اطمینان حاصل گردد آزمون دقیقاً همان چیزی را میسنجد که هدفگذاری شده است. نتایج این ارزیابیها پس از تکمیل مراحل پژوهشی منتشر خواهد شد و بهزودی اطلاعات دقیق روایی را در اختیار شما قرار میدهیم.
پایایی (Reliability)
پایایی آزمون نیز همزمان در حال ارزیابی و تقویت است تا ثبات و دقت اندازهگیری در شرایط مختلف تضمین شود. در این مرحله، شاخصهای پایایی درونی (برای سنجش هماهنگی آیتمها در هر مقیاس) و پایایی بازآزمایی (برای بررسی ثبات نمرات در گذر زمان) با نمونههای کافی و کنترل شرایط اجرا محاسبه میشوند. علاوه بر این، تحلیلهای کیفیت آیتم و بررسی خطای اندازهگیری برای بهینهسازی گویهها و افزایش دقت مقیاسها انجام میگیرد. با تکمیل این مراحل، گزارش شاخصهای پایایی بهصورت شفاف ارائه خواهد شد و بهزودی اطلاعات دقیق پایایی را در اختیار شما قرار میدهیم.
خلاهای پژوهشی و محدودیت های علمی
- محدودیتهای گزارششده در مطالعات موجود: شواهد موجود در حال تکمیل است و برای تعمیم دقیقتر، نیاز به نمونههای گستردهتر و متنوعتر وجود دارد.
- گروههای کمتر بررسیشده: برای برخی گروههای سنی و زمینهای (کودکان کمسن، سالمندان، برخی گروههای شغلی) دادههای اختصاصی هنوز در حال توسعه است.
- محدودیتهای فرهنگی و زبانی: برای اطمینان از همارزی ابزار در بافتهای فرهنگی/زبانی متفاوت، بررسیهای تکمیلی همسانی اندازهگیری توصیه میشود.
- کمبود شواهد آماری پیشرفته: علاوه بر شاخصهای رایج، اجرای تحلیلهای پیشرفتهتر مانند همسانی اندازهگیری و عملکرد افتراقی آیتمها میتواند دقت ابزار را تقویت کند.
- پیشنهادهایی برای پژوهشهای آینده: مطالعات چندمرکزی، طولی و مقایسهای میتواند قدرت پیشبینی، حساسیت به تغییر و کاربردپذیری ابزار را افزایش دهد.
- سوالات بیپاسخ یا ناپژوهیده: تعیین دقیقتر آستانههای تفسیری و بررسی تعامل با متغیرهایی مانند ویژگیهای شخصیتی و کیفیت خواب، از مسیرهای مهم پژوهشی آینده است.
منابع و مراجع
- American Psychological Association. (2020). Publication manual of the American Psychological Association (7th ed.). American Psychological Association.
- Cohen, R. J., Swerdlik, M. E., & Sturman, E. D. (2018). Psychological testing and assessment: An introduction to tests and measurement (9th ed.). McGraw-Hill Education.
- Groth-Marnat, G., & Wright, A. J. (2016). Handbook of psychological assessment (6th ed.). John Wiley & Sons.
- International Test Commission. (2017). The ITC guidelines for translating and adapting tests (second edition). International Journal of Testing, 18(2), 101–134.
- Kaplan, R. M., & Saccuzzo, D. P. (2017). Psychological testing: Principles, applications, and issues (9th ed.). Cengage Learning.
قیمت گذاری
تستهای شخصیتشناسی ابزارهای ارزشمندی هستند که به افراد کمک میکنند تا درک بهتری از ویژگیهای شخصیتی، رفتارها و الگوهای فکری خود به دست آورند.
تفاوت نسخه ساده و پیشرفته:
کاربرد تست
در ادامه به بررسی جزئی کاربردهای تست اهمال کاری چند وجهی (MFPS) خواهیم پرداخت:
تست های مرتبط
چنانچه مایلید شرکت یا سازمان خود را سنجیده توسعه دهید و کاربران خود را در مسیر رشد فردی و گروهی قرار دهید می توانید از پلتفرم سازمانی ما استفاده کنید و خدمات آن را به کارمندان خود اختصاص دهید
سوالات متدوال
این تست دقیقا چه چیزی را می سنجد؟
تست چندوجهی اهمالکاری (MFPS) الگوی تعلل را بهصورت چندبعدی ارزیابی میکند؛ یعنی هم حوزههای رفتاری اهمالکاری (مثل روزمره، تحصیلی-شغلی، تصمیمگیری، سلامت و خواب) و هم عوامل زمینهای مرتبط (مثل مدیریت زمان، خودکارآمدی، کمالگرایی و تأخیر دیجیتال) را تفکیک و گزارش میدهد.
انجام این تست چقدر زمان می برد؟
این آزمون 50 سؤال دارد و زمان اجرای متوسط آن حدود 10 دقیقه است. آزمون بهصورت آنلاین اجرا میشود و برای پاسخدهی دقیق، بهتر است در محیطی آرام و بدون مزاحمت تکمیل شود
این تست برای چه افرادی مناسب است؟
MFPS برای نوجوانان و بزرگسالانی مناسب است که میخواهند الگوی تعلل خود را دقیقتر بشناسند؛ از جمله دانشآموزان و دانشجویان، کارکنان و مدیران و افرادی که در پی بهبود بهرهوری، مدیریت زمان یا کاهش تعویق تصمیمگیری هستند. در مواردی که مشکلات شدید خلقی، اضطرابی یا تمرکز مطرح باشد، تفسیر نتایج باید همراه ارزیابی تخصصی انجام شود.
آیا این تست تشخیص می دهد که من دچار اختلال هستم؟
خیر. این آزمون ابزار تشخیصی اختلالات روانپزشکی نیست و برای غربالگری و تحلیل الگوی اهمالکاری طراحی شده است. اگر نتایج نشان دهد تعلل با افت کارکرد جدی همراه است، توصیه میشود ارزیابی تکمیلی توسط روانشناس انجام شود تا علل احتمالی مانند اضطراب، افسردگی یا مشکلات توجه بررسی گردد.
چگونه می شود به نتایج تست اعتماد کرد؟
اعتبار نتایج آنلاین به کیفیت اجرای آزمون وابسته است: پاسخدهی صادقانه، محیط بدون مزاحمت، و تکمیل پیوسته آزمون. از نظر تفسیر، بهتر است نتایج با اطلاعات زمینهای (مثل شرایط خواب، فشار کاری/تحصیلی و سبک زندگی دیجیتال) خوانده شود و در صورت نیاز، با مصاحبه یا ابزارهای مکمل تکمیل گردد.
گزارش خروجی تست چه چیزهایی به من می دهد؟
گزارش شامل نمرات و نمودارهای ابعاد اهمالکاری، تحلیل عوامل زیربنایی، شاخص باورها، سبک فعالیت در حوزههای روزانه/تحصیلی-شغلی/تصمیمگیری و همچنین راهکارهای عملی و منابع آموزشی است. علاوه بر این، یک نمره کل و ضریب کلی اهمالکاری ارائه میشود تا وضعیت کلی فرد بهصورت خلاصه قابل مشاهده و قابل پایش باشد.
آیا تست برای سازمان ها و مدارس هم قابل استفاده است؟
بله، در صورتی که هدف «توسعه و مداخله» باشد نه برچسبزنی یا تصمیمهای تنبیهی. در مدارس برای غربالگری اهمالکاری تحصیلی و طراحی برنامههای مهارتآموزی (مدیریت زمان، کاهش تعلل دیجیتال، بهبود عادات خواب) و در سازمانها برای تحلیل الگوهای تأخیر عملکردی و طراحی آموزشهای بهرهوری کاربرد دارد؛ البته با رعایت محرمانگی و رضایت آگاهانه.
آیا این تست دارای نسخههای بومیشده یا بینالمللی است؟
منطق این آزمون با ادبیات معتبر اهمالکاری همسو است و طراحی آن با اتکا به چارچوبهای شناختهشده این حوزه انجام شده است. در عین حال، MFPS بهصورت یک ابزار یکپارچه و چندبعدی توسط تیم روانسنج و پژوهشگر ایسنج توسعه یافته و فرآیند ارزیابیهای روانسنجی و هنجاریابی آن در حال تکمیل است تا شاخصهای روایی و پایایی بهصورت شفاف گزارش شود.